IT’deki skandallar: Teknolojinin bir yıllık sarsıntılı yolculuğu

IT’deki skandallar: Teknolojinin bir yıllık sarsıntılı yolculuğu

Sosyal medyada cinsiyet ayrımcılığı ve ırkçılıktan Samsung’taki yolsuzluğa, YouTube’daki nahoş videolara, 2017 birçoğu için kötü bir tat bıraktı. Teknoloji endüstrisindeki göze çarpan 8 skandala birlikte bakalım.
2017 birçoğu için zor bir yıldı. Çoğu insanın uzun zamandır göz ardı ya da inkâr etmeye çalıştığı İnsan doğasının karanlık tarafını açığa çıkardı: Irkçılık, cinsiyet ayrımcılığı, yağmacı cinsel davranışlar ve hepimizin adil olması gerektiğinde hemfikir olduğumuz şeylere hile katmak için teknolojiyi kullanma.
1974, Watergate’i yapmak yeterliydi ve Başkan Richard M. Nixon’ın istifası olumlu şekilde tuhaf görünüyor. Fakat çamurda yaşamanın aydınlık bir yanı vardı. Bizim skandal olarak düşündüğümüz şey mevcut ahlak ikliminin bir ölçüm çubuğu olarak hizmet ediyor. Elbette 2017 zorlu bir yıldı. Ama bizim bu şeyleri skandal olarak düşünmemiz uzun bir yol kat ettiğimizi işaret ediyor; almamız gereken çok uzun bir yol olsa da.
Yüzyıl önce kurumsal bir bildiri kadınların erkeklerden neden daha az kazandığının biyolojik bir nedeni ortaya atması, kadınların adil maaş talep etmesi ve suçluların seçim sonuçlarıyla oyalanması göz bebeklerini büyütmemiş olabilir. Ama 2017’de şoke olduk. Bu en iyi halimiz olmayabilir. Ancak hatalar iyi öğretmendir. Onları inceleyelim ve öğrenelim.

Google’da (ve diğer yerlerde) bariz ayrımcılık
Yılın başında Çalışma Bakanlığı kamu yüklenicisi Google’da rutin bir denetleme gerçekleştirirken erkeklerle kadınlar arasında sistematik bir maaş dengesizliğini keşfetti. Teknoloji devinden daha fazla bilgi talep etti. Ardından daha derine inmeye başladığında kadın ve erkek çalışanlar arasında önemli bir farklılık olduğunu buldu. Bakanlığın bölgesel avukatı Janet Herold Nisan ayında The Guardian’a “bu aşamadaki hükümetin analizi öyle gösteriyor ki Google’da kadınlara karşı ayrımcılı oldukça aşırı, bu endüstri için bile” açıklamasını yaptı. Bu soruşturma bakanlığın Oracle’a karşı başlattığı davadan sonra geldi. Oracle aynı pozisyondaki kadınlar, Afrikalı Amerikalılar ve Asyalı çalışanlarla karşılaştırıldığında sistematik olarak beyaz erkeklere daha fazla ödeme yapmakla suçlanıyor.
Teknoloji endüstrisinde çalışan kadın ve azınlıkların çoğu için bunların hiçbiri şaşırtıcı gelmedi. Şu anda eski ve mevcut çalışanlar tarafından Google’a karşı açılmış davalar var; aynı şekilde Oracle’a da.

Cinsiyetçi Google notu
Teknoloji endüstrisi ve Google’daki cinsiyet ayrımcılığı iddialarıyla alay edermişçesine o zamanlar Google çalışanı olan yazılım mühendisi James Damore bir not yayınladı. Söz konusu notun iddiası diğer şeylerle birlikte Google’ın çeşitlilik programlarının kadınların (nevrotik, baskı altında çökme eğiliminde olan ve tutkulu olmayan) bu tür işleri yapmak istememesi yüzünden başarısız olduğuydu.
Onun notu uzun, tamamen yanlış aktarılan bilimle dolu, amacı belli değil ve acemi bir biçimde hastalıklı bir mantıkla hassas sosyal alana giriyor ve tarihi ya da toplumsal bağlamı anlamada başarısız oluyor. Temel olarak doğaları gereği çeşitlilik programlarının kusurlu olduğu zira kadınların biyolojik olarak teknik işlere ve liderliğe daha az yatkın olduğu önermesini savunmak için bilimden çokça yararlanıyor.
Asıl skandal mı? Bu adamı ciddiye almış olan herhangi bir kişi. Ama bunu yaptılar. Alt-right (alternatif sağ) beklenildiği gibi onu kahraman durumuna yüceltti. Google ise yazısının zararlı cinsiyet kalıplarını teşvik ettiğini söyleyerek onu işten kovdu.
Etrafında olanları anlamada başarısız olmayı sürdürerek (bunun sebebinin kendisinin otistik olmasından kaynaklanabileceğini belirtiyor) Google’ı dava ediyor; doğruyu söylediği için kovulduğunu iddia ederek. Diğer herkes için aşikâr olan şu ki işverenini çamura sürüklediği ve her fırsatta çamuru savunduğu için işini kaybetti.

Bazı skandallar sadece Hollywood için değil
#MeToo kampanyasının kanıtladığı gibi Hollywood ve Silikon Vadisi’ni çalkalayan cinsel taciz skandalları hakkında hiçbir şey şaşırtmayacak; tüm bunların ne kadar kötü olduğunu keşfettiğinde şok olan makul bir adam değilseniz.
Teknoloji tarafındaki belki de en büyük skandal Uber’deydi. Kurucularından ve CEO olan Travis Kalanick eski bir çalışanının bir blog gönderisinden sonra istifa etti. Söz konusu çalışan Susan Fowler yönetim destekli bir cinsel taciz kültürü tarafından nasıl firmadan uzaklaştırıldığını detaylandırmıştı.
Binary Capital kurucularından Justin Caldbeck, altı kadın kendisine taciz suçlamaları yönelttiğinde ayrıldı.
500 Startups CEO’su Dave McClure, birçok kadının flört etmenin maaş artışının rutin bir parçası olduğunu söylemesinden sonra ayrıldı ve “alçak” olduğu için özür diledi.
Android’in yaratıcısı Andy Rubin, Google’daki bir astıyla ilişkisi dâhil 2014’teki bir cinsel taciz davası hakkındaki hikâyenin ardından startup’ı Essential’dan ayrıldı.

Irkçı Facebook reklamları
Irkçı reklamcılar ve Rus hacker’lar en iyi arkadaşı Facebook’ta buldu. Anlaşılan içeriği doğrudan belli kişilere yönlendirmek isterseniz (belirli bir ırk veya belirli bir fikre sahip olanlara) Facebook size bunu yapmanıza yardımcı olmaya tamamen istekli; kanunlara aykırı olsa bile.
Facebook’un hedeflenmiş reklam sistemi, sadece onları görmek isteyen insanlara (veya erişmek istediğiniz kimselere) reklam yapmanıza imkân tanıyor; etnik gruplar, demografiler ve belirli bir fikir ya da ideolojileri açık eden diğerlerini filtreleyerek veya hedefleyerek. Bu büyük oranda otomatik bir sistem.
Rus hacker’lar 2016 seçimlerini etkilemek için bu sistemi kullandı. Onlar Facebook fanatiklerinin dünya üzerinde neler olduğuna dair inançlarını etkilemek için belirli gruplardaki reklamları, gönderileri ve videoları hedef aldı. Hatta bölücü bir kültürel ortam yaratmak ve vatandaşların adaylar, politik partiler ve diğer insanlar hakkında inandıkları şeyleri değiştirebilmek için hiçbir zaman gerçekleşmeyen olaylar yarattılar (insanların zihninde).
Konut veya tatil reklamlarını sadece belirli etnik gruplara göstermek için ırkçılar aracı kullanabilir; ProPublica tam olarak bunu yapan reklamları satın aldığında kanıtladığı gibi.
Ancak bu yalnızca bir Facebook problemi değil. Bu bir otomatik öğrenme sorunu ve karmaşık biri. Bu reklamları hedeflemek üzere oluşturulan kodların kompleks ve incelikli olması gerekiyor ki işte bu yüzden Facebook problemi çözdüğünü düşündükten sonra dahi ProPublica ırkçı konus reklamlarını satın alabilmişti.

Uber veri ihlali için hacker’lara sus parası ödüyor
Ah, Uber. Orada neler oluyor? Seks skandalı, Greball ve şu da var tabi: 57 milyon müşteri ve sürücünün kişisel verilerini kapsayan bir veri ihlalinin üzerini örtmek.
Daha kötü bir hal alıyor. Uber yöneticileri hacker’ların özel bilgileri (isimler, e-posta adresleri, telefon numaraları, 600,000 Amerikalı sürücünün sürücü ehliyeti numaraları) çaldığı bir veri ihlalini kontrol etmenin en iyi yolunun müşteri ve sürücüleri dikkatli olmaları konusunda uyarmak yerine onu olabildiğince gizli tutmak olduğuna karar veriler. Çalınan verileri silmeleri ve bu ihlal konusunda sessiz kalmaları için hacker’lara 100,000 dolar ödemeye karar vererek aptallığı bir adım ileri taşıdılar.

Gerçekten?
Öyle gözüküyor ki o zamanki Uber CEO’su Travis Kalanick gerçekleşmesinden bir ay sonra saldırıyı biliyordu ama firma itiraf etmedi ve bir yıl kadar üzerini kapattı. Kalanick 2017’de istifaya zorlandı. Fakat 2018’e firmadaki hisselerinin üçte birini 1.4 milyar dolara satarak başladı.
Erkekler kadınları taciz ediyor, Facebook tepki veren kadınları engelliyor
2017’nin cinsel taciz skandalları sarsıcıydı. Herhangi bir kadının size söyleyebileceği gibi haber olan taciz değildi. Ama cesaret (veya dinlemeye istekli kültürel ortam) öyleydi. (Bundan şüpheniz varsa Google’da #MeToo’yu aratın.)

Taciz bağlamında korku Amerika’ya yayıldığında dahi Facebook moderatörlerinin konuyla ilgili şaka ve yorumlar yapan bir grup kadın komedyeni yasaklamayı seçmesi şaşırtıcıydı (aslında muhtemelen şaşırtıcı olmamalı). Sıklıkla onlar erkeklerden gelen düşmanca gönderilere yorum yapan kadınlar Facebook’tan banlandı; onları taciz eden erkekler ise engellenmedi.
Facebook, elbette, bunun hemen düzeltilecek teknik bir problem olduğunu açıkladı.
Kadın komedyenler bir test yaptı. Standup komedyeni Marcia Belsky “Erkekler iğrenç” gönderisini yaptığından Facebook’tan hemen engellendi; “Kadınlar iğrenç” gönderisini yaptığında ise böyle bir şey olmadı.

Samsung patronu yolsuzluktan suçlu bulundu
Samsung Güney Kore’de çok önemli, Amerika’dakinden bile daha önemli. Dev firma ulusun tüm ekonomisinin yüzde 15’ini temsil ediyor. Dolayısıyla Güney Kore başkanıyla birlikte Samsung başkan yardımcısının (Lee Jae-yong) dâhil olduğu nüfuz ve zimmet skandalı çok büyüktü. Bütün ülke ayağa kalktı. Skandal ve takip eden davalar aylarca sürdü, ayaklanmaları teşvik etti ve ülkenin başkanını devirdi.

Babasının kalp krizi geçirdiği 2014 yılından bu yana Samsung’un yönetiminde olan Lee Jae-yong, nüfuz ve şirket birleşmesi için hükümet desteği karşılığında başkan dâhil olmak üzere hükümet yetkililerine rüşvet vermekten suçlu bulundu. Aynı zamanda yalancı şahitlik, yasal olmayan karları gizleme, zimmet ve varlıkları denizaşırı gizleme suçlarından hüküm giydi.

Rahatsız edici YouTube videoları çocukları hedef alıyor
Çocuğunuzun eline bir tablet tutuşturup YouTube Kids’i açmanın biraz nefes alma, e-postlarınıza cevap verme ya da işlerinizi yapma fırsatı olduğunu düşünüyorsanız bu konuya dikkat etmek isteyebilirsiniz. Çocuğunuzun psikolojisine zarar vermek üzere tasarlanmış gözüken her türden rahatsız edici videolar YouTube’un otomatik filtrelerini aşmayı başardı. Videolar sıklıkla çocukların aşina olduğu animasyon karakterlerini alarak onları vahşi ortamlara yerleştiriyor.
Firma filtrelerini aşan videoların nadirattan olduğunu iddia ediyor.
Bu, yapmalarını istediğimiz işler için (Çocuklarımızı korumak, gerçeği fark etmek veya neyin saldırgan olduğuna karar vermek) makinelere henüz güvenemeyeceğimizin bir kanıtı.

Categories: TEKNOLOJİ

About Author

Write a Comment

Your e-mail address will not be published.
Required fields are marked*